Prolapsi i mitrës: çfarë duhet të dini

Prolapsi i mitrës është lloji më i zakonshëm i prolapsit të organeve pelvike. Ndodh kur mitra zbret nga pozicioni i saj normal brenda legenit, drejt vaginës ose jashtë saj. Megjithëse mund të jetë shqetësues, sot ekzistojnë trajtim efektive për çdo shkallë.

Çfarë është prolapsi i mitrës?

Mitra mbahet në pozicion nga rrjeti i muskujve, ligamenteve dhe indeve lidhëse të dyshemesë pelvike. Kur ky rrjet mbështetës dobësohet ose dëmtohet, mitra fillon të zbresë nën efektin e gravitetit dhe presionit abdominal.

Prolapsi uterin nuk ndodh njëherësh — zakonisht është një proces gradual që zhvillohet me vite. Shumë gra kanë prolaps të lehtë vite me radhë pa simptoma, dhe e zbulojnë gjatë ekzaminimit rutinë gjinekologjik.

Shkaqet kryesore

Lindja vaginale

Lindja është faktori kryesor i rrezikut. Lindjet e vështira, të gjata ose me fëmijë të mëdhenj dëmtojnë muskujt dhe ligamentet pelvike. Lindja me forcë (pincë, vakum) rrit ndjeshëm rrezikun. Çdo lindje tjetër rrit rrezikun kumulativisht.

Menopauza dhe rënia e estrogjenit

Estrogjeni ruan elasticitetin dhe forcën e indeve pelvike. Kur nivelet e tij bien pas menopauzës, indet dobësohen progresivisht. Kjo shpjegon pse shumë gra fillojnë të kenë simptoma prolaps dekada pas lindjeve.

Mosha dhe faktorë të tjerë

Mbipesha, kapsllëku kronik, kollitja e vazhdueshme dhe ngritja e peshave të rënda rrisin rrezikun duke shtuar presion kronik mbi dyshemenë pelvike.

Simptomat e prolapsit uterin

Simptomat janë shumë karakteristike dhe shpesh ndiheni pasdite ose pas aktivitetit:

• Ndjesia e rëndesës ose presionit pelvik — si diçka që “rëndon” në legën
• Ndjesia se “diçka po zbret” nga vagina — simptoma më tipike
• Ngritje ose masë e dukshme/e ndjeshme në ose jashtë vaginës
• Vështirësi urinimi — fshikëza nuk zbrazet plotësisht, ose rrjedhje e pavullnetshme
• Vështirësi jashtëqitjeje — kapsllëk, ndjesia e mbetjes
• Dhimbje ose diskomfort gjatë marrëdhënieve seksuale
• Dhimbje shpine — e butë, e lokalizuar në shpinën e poshtme

Simptomat tipikisht përkeqësohen gjatë ditës pasi qëndroni në këmbë, dhe lehtësohen kur shtriheni ose pushoni.

Gradat e prolapsit uterin

Gradë I: Mitra zbret pak brenda kanalit vaginal. Shpesh pa simptoma. Menaxhohet me ushtrime dhe vëzhgim.

Gradë II: Qafa e mitrës arrin hyrjen vaginale. Simptoma të lehta deri moderate. Trajtimi konservativ zakonisht efektiv.

Gradë III: Qafa e mitrës ose mitra del jashtë hyrjes vaginale. Simptoma të dukshme. Kërkon plan trajtimi aktiv.

Gradë IV (Procidentia): Mitra del plotësisht jashtë vaginës. Forma më e rëndë. Kërkon trajtim urgjent.

Trajtimi i prolapsit uterin

Trajtimi konservativ

Ushtrimet Kegel: Kontraho muskujt e dyshemesë pelvike (si kur ndalon rrjedhën e urinës), mbaji 5 sekonda, relakso. Bëj 10-15 herë, 3 herë në ditë. Pas 8-12 javësh punë konsistente, shumica e grave raportojnë përmirësim.

Pesarët vaginalë: Pajisje silikoni që futet brenda vaginës dhe mban mitrën lart. Opsion i shkëlqyer për ato që nuk dëshirojnë operacion. Vendoset nga mjeku dhe mund të mbahet muaj a vite.

Fizioterapi pelvike: Program i mbikëqyrur profesionalisht, shumë më efektiv se ushtrimet e vetë-kryera. Përfshin biofeedback, ushtrime të specializuara dhe edukim.

Estrogjen lokal: Gjatë menopauzës, krema vaginale me estrogjen forcojnë indet dhe mund të lehtësojnë simptomat.

Trajtimi kirurgjikal

Kirurgjia rekomandohet kur trajtimi konservativ nuk jep rezultat të mjaftueshëm ose kur prolapsi është gradë III-IV.

Histerektomia vaginale: Largimi i mitrës nga rruga vaginale — pa asnjë pre abdominal. Është teknika e preferuar, me rikuperim shumë më të shpejtë dhe rezultate afatgjata të shkëlqyera. Rreth 85% e histerektomive kryhen me teknikë vaginale.

Ripërtëritja e dyshemesë pelvike: Shpesh kryhet njëkohësisht me histerektominë — riforcon mbështetjen e organeve pelvike për të parandaluar recidivën.

Sacropexy / Sacrohysteropexy: Fikson mitrën ose vaginën në strukturat anatomike të forta të legenit. Opsion për gratë që dëshirojnë të ruajnë mitrën.

Rikuperimi

Pas kirurgjisë vaginale, rikuperimi zakonisht është 2-4 javë. Pas 6 javëve, shumica e grave rifillojnë aktivitetin e plotë normal, përfshirë marrëdhëniet seksuale.

Parandalimi

• Filloni ushtrimet Kegel tani — para se të ndodhin problemet
• Menaxhoni peshën — mbipesha rrit ndjeshëm rrezikun
• Trajtoni kapsllëkun — fibra, ujë, lëvizje
• Kujdes pas lindjes — fizioterapi pelvike pas çdo lindjeje
• Shmangni ngritjet shumë të rënda — ose bëjini me teknikën e duhur

Pyetje të shpeshta

A rikthehet prolapsi pas operacionit? Me kirurgji të mirë dhe kujdes post-operativ adekuat, recidiva është e rrallë. Ushtrimet Kegel edhe pas operacionit ndihmojnë shumë.

A mund të shtatzënem pas operacionit të prolapsit? Informoni gjithmonë mjekun tuaj. Zakonisht rekomandohet shtyrja e kirurgjisë deri pas lindjeve të planifikuara.

A do kem dhimbje gjatë operacionit? Jo — operacioni kryhet nën anestezi të përgjithshme ose rajonale. Pas operacionit, dhimbja menaxhohet me ilaçe analgjezike.

Ky artikull është informativ dhe nuk zëvendëson konsultën mjekësore. Nëse keni shqetësime shëndetësore, konsultohuni me mjekun tuaj.